Świerzb to zakaźna choroba pasożytnicza skóry, która wywoływana jest przez roztocze zwane świerzbowcem ludzkim. Tylko żeńskie osobniki wnikają w naskórek. Zapłodniona na powierzchni skóry samiczka, drąży w naskórku norę świerzbowcową przypominającą korytarzyk w kształcie litery C lub S o długości 1-2 centymetrów i tam składa jaja. W ciągu kolejnych 4-6 dni z jaj wylęgają się larwy, które przedostają się na powierzchnię skóry i tam przechodzą kilka przeobrażeń aż do momentu osiągnięcia dorosłej, dojrzałej płciowo postaci.

Do zakażenia świerzbem może dochodzić w sposób bezpośredni od chorego lub pośrednio przez pościel lub bieliznę, ale najczęściej przez spanie w jednym łóżku z osobą zarażoną. Głównym objawem jest świąd nasilający się nocą, gdyż pod wpływem rozgrzania ciała, samice zaczynają drążyć w naskórku. Oprócz znamiennych nor na skórze wskutek drapania pojawiają się liczne wykwity w postaci:

• grudek obrzękowo-wysiękowych
• pęcherzyków surowiczych
• ropni
• nadżerek
• strupów

Może dochodzić do spryszczenia i wtórnego ropnego zakażenia.

Świerzb najczęściej lokalizuje się w fałdach międzypalcowych, na bocznych powierzchniach palców, w zgięciu łokciowym, na nadgarstku, w okolicy pach, a nawet pępka i pośladków. Dość charakterystycznym umiejscowieniem świerzbu u kobiet jest okolica brodawek sutkowych, u mężczyzn skóra prącia i moszny, a u dzieci głównie dłonie i stopy.

Leczenie polega na stosowaniu specjalnych maści na skórę całego ciała. Dodatkowo gorące kąpiele z mydłem rozpulchniają powierzchowne warstwy skóry i poprawiają działanie i wnikanie maści. Ważna jest również częsta zmiana bielizny i ubrań.